Món Nhật Bản


Ukiyo-e nghệ thuật tranh khắc gỗ truyền thống của Nhật Bản phần 2

Bộ tranh Fuji đầu tiên mang tên Ba mươi sáu cảnh núi Phú Sĩ ( gồm tất cả 46 tác phẩm) ra đời là một tiếng vang lớn, vượt qua biên giới của xứ sở nơi ngọn Phú Sĩ ngự trị, tác động sâu sắc đến trào lưu hội họa đương thời ở châu u, đưa ông trở thành một danh họa vĩ đại trong làng hội họa thế giới. Khi đã ngoài 70, Hokusai còn trở lại bên chân ngọn núi thiêng, như một tín đồ chân chính, bắt đầu bộ tranh khác cùng đề tài “Một trăm cảnh núi Fuji.

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Nhưng chỉ riêng bức “Ngọn sóng lớn” thôi cũng đủ làm ông bất tử. Nó được xứng tụng là một trong những bức tranh vĩ đại nhất của nhân loại. Thế giới không chỉ biết đến Ukiyo-e qua tranh của Hokusai mà còn quen thuộc với những người đẹp trong tranh của Utamaro, người đã tạo ra thời đại vàng sắc trên mộc bản. Người ta cũng không quên những thị trấn náo nhiệt và phong cảnh thiên nhiên mê hồn trong tranh của Hiroshige, hàng loạt bộ tranh vẽ con đường Tokaiđo của ông đã gây ra một ảnh hưởng lâu dài với nghệ thuật thế giới cũng như núi Fuji của Hokusai.

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Công đoạn

Một bản in Ukiyo-e muốn hoàn thiện phải trải qua khá nhiều công đoạn. Theo phương pháp truyền thồng thì cần ít nhất ba người để hoàn thành một tác phẩm. Đầu tiên, người họa sĩ phải vẽ một bản gốc bằng mực đen (sumisen). Người ta dựa vào đó tạo ra bản hanshita. Bản này sau đó sẽ được thợ khắc horishi dán sấp vào một phiến gỗ và cắt bỏ những phần trắng, để lại bức hoạ ngược trên phiến gỗ gọi là sumiita. Nó dùng để in những đường viền đen. Bản đầu tiên gọi là kyogo-zuri sẽ được đưa cho hoạ sĩ để kiểm tra lại lần cuối và hoàn thiện bản khắc.

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Nếu là tranh đen trắng thì đến đây có thể coi là hoàn thành. Còn nếu là tranh màu thì công việc mới chỉ bắt đầu. Những tấm iroita được tạo ra dựa trên bản khắc gỗ này, mỗi tấm sử dụng cho một mảng màu của tranh. Surishi tô màu lên những miếng gỗ dưới sự giám sát chỉ đạo của hoạ sĩ trước khi chúng được đưa vào sử dụng. Nguyên tắc in màu là đi từ màu sáng đến các màu tối hơn và từ những hoạ tiết nhỏ đến các hoạ tiết lớn.

Ý tưởng

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Cuộc sống đầy lạc thú và những khu nhà hát ở Edo cung cấp cho các hoạ sĩ Ukiyo-e một mảnh đất màu mỡ với các đề tài là geisha và nghệ sĩ kabuki. Bijin-ga ra đời, ghi lại hình ảnh những người phụ nữ được coi là biểu trưng của cái đẹp. Người ta thấy trong đó những nghệ sĩ, kỹ nữ, và cả những nhân vật hư cấu trong các tác phẩm văn học. Dọc các đường phố Edo, chúng ta bắt gặp hình ảnh các nghệ sĩ kabuki nổi tiếng trong Yakusha-e.

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Đối lập với phong cách khá nhẹ nhàng ở Kyoto và Osaka, các nghệ sĩ kabuki ở Edo được biết đến với dòng kịch aragoto đầy kịch tính. Những hình minh hoạ quảng cáo do đó thường tập trung vào các cảnh cao trào trong các vở kịch. Trong các bức tranh về chủ đề hưởng lạc, tất nhiên không thể thiếu những bức có chủ đề về tình dục, được coi là dung tục ở Nhật vào thời điểm đó. Những cô gái mại dâm xinh đẹp, những võ sĩ Sumo hay những diễn viên nổi tiếng cũng thường được mô tả khi đang tham gia vào các hoạt động giải trí.

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Chính vì vậy, dòng tranh dân gian này dấy lên rất nhiều tranh cãi trong dư luận. Sau này, chủ đề phong cảnh trở nên nổi tiếng. Những chủ đề về chính trị và những cá nhân ở trên tầng lớp thấp nhất của xã hội (gái mại dâm, đô vật và diễn viên) không còn được chấp nhận trong những tác phẩm in nữa và hiếm khi xuất hiện. Tình dục không phải là chủ đề được chấp nhận nhưng vẫn xuất hiện trong các tác phẩm.

ukiyoe-nghe-thuat-tranh-khac-go-cua-nhat-ban-phan-2

Một vài nghệ sĩ và nhà in vẫn bị phạt vì sản xuất những tác phẩm mang tính gợi dục. Ngày nay, những bức tranh Ukiyo-e được bày bán rất nhiều trên đường phố Nhật Bản, trở thành quà lưu niệm đc du khách yêu thích. Sự mến mộ của du khách thập phương với loại hình nghệ thuật này đã góp phần cứu nghệ thuật tranh truyền thống khỏi sự diệt vong.

3,700 chars | 2018/03/29 08:50

Xem thêm bài viết liên quan

Nghệ thuật gấp giấy origami và câu chuyện về cô bé Sadako Sasaki

Nghệ thuật gấp giấy origami và câu chuyện về cô bé Sadako Sasaki

09/08/2018, Thủ công Nhật Bản
Một số mẫu hình trong nghệ thuật gấp giấy origami nổi tiếng nhất là hạc giấy Nhật Bản. Truyền thuyết nói rằng, nếu bạn gấp đủ 1000 con hạc giấy (gọi là senbazuru), ước muốn của bạn sẽ thành hiện thực...
Nghệ thuật tranh nhuộm Katazome

Nghệ thuật tranh nhuộm Katazome

24/05/2017, Thủ công Nhật Bản
kỹ thuật Katazome chắc chắn bắt đầu từ việc tạo in hoa văn trên vải là lụa để may trang phục trước, sau đó mới được các họa sĩ ứng dụng để làm tranh. Lối in hoa văn trên vải bằng sáp của người H’mong, người Dao và vài sắc tộc khác ở Việt Nam, lối in vải Batik ở Indonesia cũng có nhiều nét tương t...
Cặn kẽ với nghệ thuật thư pháp Nhật Bản (phần 1)

Cặn kẽ với nghệ thuật thư pháp Nhật Bản (phần 1)

06/02/2018, Thủ công Nhật Bản
Thư pháp Nhật Bản ( 書 道shodō ) còn được gọi là shūji ( 習字 ) là một hình thức viết thư pháp, hoặc là viết về nghệ thuật, về tiếng Nhật . Trong một thời gian dài, nhà thư pháp được ái mộ nhất trong Nhật Bản đã đi theo Vương Hy Chi, một thư pháp người Trung Quốc trong thế kỷ thứ 4, nhưng sau khi phá...
Giới thiệu về đồ Handmade - Tượng Chibi Nhật Bản

Giới thiệu về đồ Handmade - Tượng Chibi Nhật Bản

09/07/2019, Thủ công Nhật Bản
Trong những năm gần đây, những món quà tặng Handmade luôn được quan tâm và chú ý. Những món quà thủ công luôn là sự lựa chọn số 1 của hàng triệu người khi cần tặng những món quà ý nghĩa cho người thân, gia đình, bạn bè, khách hàng trong những dip lễ hằng nă...
Các loại tượng Chibi Nhật Bản

Các loại tượng Chibi Nhật Bản

11/07/2019, Thủ công Nhật Bản
Đối với Nhật Bản thì vào những dịp quan trọng họ thường làm tượng chibi điêu khắc 3D có khuôn mặt y đúc người được nhận. Vậy có tất cả bao nhiêu loại tượng chibi và ý nghĩa của các loại tượng mang lại như thế nào thì hãy cùng monnhatban.com tìm hiểu xem nhé ! Chibi có lẽ không còn là một từ ng...
Thú vị với phong tục viết chữ đầu năm mới ở Nhật Bản

Thú vị với phong tục viết chữ đầu năm mới ở Nhật Bản

23/05/2017, Thủ công Nhật Bản
Và đến ngày 15 tháng 1 hàng năm, trong lễ hội của lửa tiễn đưa thần linh, người ta sẽ đem bản viết lên chùa để đốt với niềm tin rằng lửa đốt càng cháy cao bao nhiêu cũng có nghĩa là chữ viết càng đẹp và ý chí mà người viết gửi gắm vào chữ đó càng mạnh bấy nhiêu...
Tượng Chibi Nhật Bản "Búp Bê Chào Mừng"

Tượng Chibi Nhật Bản "Búp Bê Chào Mừng"

17/07/2019, Thủ công Nhật Bản
Đám cưới, là một ngày trọng đại của mỗi người. Ngày này có thể gọi là ngày hạnh phúc nhất của cuộc đời, Trong ngày đám cưới, các món quà, phong bì luôn rất ý nghĩa, những lời chúc trăm năm, hay những lời thề vĩnh cửu mãi mãi bên nhau, giây phút trao nha...
Những điều bạn chưa biết về giấy thủ công Nhật Bản và cách phát triển nó 1000 năm qua

Những điều bạn chưa biết về giấy thủ công Nhật Bản và cách phát triển nó 1000 năm qua

18/04/2018, Thủ công Nhật Bản
Nhà máy sản xuất giấy tại Kochi đã có niên đại hơn 1.000 năm. Các giấy tờ "Hoshogami" và "Sugiwaragami" đã được dành riêng cho Hoàng đế Daigo và được sử dụng để ghi chép các nghi thức của tòa án và các sự kiện chính thức trong thế kỷ 10. Vì yêu thích chất lượng của nó nên hoàng đế đã gửi ông Tosa...
Làm Đồ Handmade - Tượng Chibi Nhật Bản Như Thế Nào?

Làm Đồ Handmade - Tượng Chibi Nhật Bản Như Thế Nào?

09/07/2019, Thủ công Nhật Bản
Để làm đồ Handmade - Tượng Chibi Nhật Bản nguyên liệu cần phải có đó chính là đất sét Nhật. Đất sét Nhật là định nghĩa chung của các loại đất sét tự khô sau khi tiếp xúc với không khí một thời gian nhất định, khi đó đất sét sẽ rắn chắc, và cứng như nhự...
Tượng Chibi Nhật Bản Món Quà Ý Nghĩa

Tượng Chibi Nhật Bản Món Quà Ý Nghĩa

09/07/2019, Thủ công Nhật Bản
Các dịp lễ, sinh nhật, tặng một món quà cho người thân, bạn bè thì thật là ý nghĩa. Trong những năm gần đây, có một món quà rất ý nghĩa thay thế các món quà quen thuộc như hoa hồng, socola, thì Tượng Chibi Nhật Bản là món quà đang được rất nhiều người chu...